Koolmonoxidemelder en schoorsteen: waarom u er niet zonder kunt

Koolmonoxide is een kleurloos en reukloos gas dat vrijkomt bij onvolledige verbranding in een houtkachel, gaskachel, geiser of open haard. Omdat u het niet kunt ruiken of zien, merkt u vaak pas iets wanneer de symptomen al zijn begonnen. Juist daarom hoort een koolmonoxidemelder in elke woning met een kachel of schoorsteen thuis — als extra vangnet naast goed onderhoud van het rookkanaal.

Waarom is koolmonoxide zo gevaarlijk?

Koolmonoxide bindt zich in het bloed veel sterker aan hemoglobine dan zuurstof. Daardoor krijgen uw organen geleidelijk te weinig zuurstof, zonder dat u dat direct doorheeft. Vroege symptomen zijn hoofdpijn, duizeligheid, misselijkheid en vermoeidheid — klachten die makkelijk worden verward met griep of vermoeidheid na een lange dag. Bij hogere concentraties, of wanneer u slaapt en de symptomen niet opmerkt, kan koolmonoxidevergiftiging binnen korte tijd fataal zijn.

Hoe ontstaat koolmonoxide bij een kachel of schoorsteen?

Koolmonoxide ontstaat wanneer brandstof niet volledig verbrandt, meestal door te weinig zuurstoftoevoer of een gestoorde rookafvoer. Een verstopt rookkanaal door creosoot, een vogelnest of ingestort puin kan de afvoer van rookgassen belemmeren, waardoor deze gedeeltelijk de woning in worden gedrukt in plaats van via de schoorsteen naar buiten. Ook een schoorsteen die niet goed trekt of een slecht geïsoleerd rookkanaal vergroot het risico, omdat rookgassen dan makkelijker terugslaan de kamer in.

Veelvoorkomende oorzaken op een rij

• Een verstopt of vervuild rookkanaal, waardoor rookgassen niet goed kunnen afvoeren
• Onvoldoende ventilatie in de ruimte waar de kachel of haard staat
• Een kachel die niet goed is afgesteld of aangesloten op een kanaal met de verkeerde diameter
• Achterstallig onderhoud aan de schoorsteen, zoals scheuren of loszittend voegwerk in het kanaal
• Downdraft door windturbulentie of onderdruk in de woning door mechanische ventilatie

Waar plaatst u een koolmonoxidemelder?

• In elke ruimte met een houtkachel, gaskachel, open haard of geiser
• In of vlakbij de slaapkamers, zodat het alarm u ook 's nachts wekt
• Op ademhoogte of aan het plafond, op enkele meters afstand van het verbrandingstoestel zelf
• Niet direct boven of naast de kachel, zodat gewone rook bij het aansteken geen loos alarm veroorzaakt

Een melder vervangt geen onderhoud

Een koolmonoxidemelder waarschuwt u wanneer er al gas vrijkomt, maar voorkomt het probleem niet. De beste bescherming blijft een schoorsteen die goed functioneert: een jaarlijkse veegbeurt houdt het rookkanaal vrij van creosoot en aanslag, en tijdens het vegen controleren wij ook meteen op scheuren, verstoppingen of andere schade die de rookafvoer kan belemmeren. Zo pakt u de oorzaak aan in plaats van alleen het gevolg te signaleren.

Wat doet u bij een alarm?

• Zet de kachel, haard of geiser direct uit
• Open ramen en deuren om de ruimte te ventileren
• Verlaat de woning met alle bewoners
• Bel 112 en ga pas weer naar binnen als hulpdiensten dit veilig verklaren

Heeft u twijfels over de staat van uw rookkanaal, of is het alweer een tijd geleden dat uw schoorsteen professioneel is nagekeken? Wij bieden een gratis inspectie in Twente — in Enschede, Hengelo, Almelo, Oldenzaal, Rijssen, Borne, Losser, Haaksbergen en de rest van de regio. Zo weet u zeker dat uw schoorsteen veilig is, met of zonder koolmonoxidemelder.